Islam Darshan

हिदुस्थानाची प्राचीन परंपरा

Published : Sunday, Mar 06, 2016

दिव्य कुरआनने प्रदान केलेल्या प्रकाशात जेव्हा आम्ही हिदुस्थानाच्या प्राचीन आणि आधुनिक परंपरा व रूढीचे निरीक्षण करतो तेव्हा त्यात आम्हाला सत्याच्या उरलेल्या खाणाखुणा ठळकपणे दिसतात. विविध रूढी परंपरा आणि कल्पनांमुळे सत्याला किती का शंकास्पद केले असले तरी सत्याच्या खाणाखुणा पूर्णपणे पुसल्या गेल्या जात नाही.

एकेश्वरवादाच्या श्रध्देनंतर आखिरत-परलोकाची धारणा/विश्वास इस्लामी आवाहनाचा अत्यंत महत्त्वपूर्ण आधार आहे. विभिन्न कारणांनी परलोका-संबंधीच्या श्रध्देविरुध्द असलेल्या कल्पना हिदुस्थानात रूढ होत गेल्या आहेत यात शंका नाही, तरी सुध्दा ‘परलोका’ ची कल्पना हिदुस्थानी बुध्दी व मनातून नाहीशी होऊ शकली नाही, ही वस्तुस्थिती आहे. वैचारिक मतभिन्नतेमुळे आखिरत परलोकांच्या विश्वासावर अत्यंत वाईट परिणाम झाले आहेत यात शंका नाही. परंतु असे असतानाही हल्ली सुध्दा अंतःकरणातून तोच स्वर निघत आहे. म्हणून परलोकाच्या विश्वासाचे श्रेष्ठत्व व तिची सत्यता अशा प्रकारे स्पष्ट केली जावी की जेणेकरून लोकांच्या मनातील शंकाकुशंकाचे निरसन व्हावे. त्यांनी त्या विश्वासाला आपली हरवलेली संपत्ती समजावे, ही गोष्ट आवश्यक ठरते. आम्ही याठिकाणी काही अशा गोष्टी प्रस्तुत करू इच्छितो की जेणेकरून कल्पना येऊ शकेल की हिदुस्थानाच्या प्राचीन परंपरेनुसार आखिरत-परलोकाची श्रध्दा ही एखादी अनोळखी विश्वास व श्रध्दा आहे असे नाही तर याउलट ती येथील सर्वाधिक प्राचीन आणि मूळ श्रध्दा राहिली आहे. तत्त्वज्ञानांची याठिकाणी काही अशा प्रकारे वाढ झाली की सदरहू श्रध्दा त्यात झाकली गेली. किबहुना ती परस्पराविरुध्द विचारांदरम्यान गुंतागुंताची बनली. जे लोक सत्याचे आवाहन करण्यासाठी उभे राहतील त्यांनी योग्य विश्लेषण व शहानिशा करून स्पष्ट केले पाहिजे की या संबंधात वाट चुकणार्यांची कोणत्या ठिकाणी व कशा प्रकारे दिशाभूल झाली आहे. तसेच परलोकाची चैतन्यमय श्रध्दा नाहिशी झाल्यामुळे कशा प्रकारे सत्य धर्म अंधःकारात जाऊन पडला आहे. त्यामुळे वास्तविक धार्मिक भावना व लोकांच्या विचार व आचारांवर अत्यंत अनिष्ट परिणाम उमटले आहेत, हे स्पष्ट केले पाहिजे.

वास्तविक ‘श्रध्दे’पासून दूर राहून माणसाने इतर कोणत्याही श्रध्देचा अवलंब केला तर ती सत्याच्या तुलनेत निकृष्ट आणि खालच्या दर्जाचीच राहील. अशा निकृष्ट ‘श्रध्दे’च्या प्रभावाखाली असणारी मने सुध्दा खालच्या पातळीकडेच झुकलेली राहतील. अशा अवस्थेत जगणारा माणूस आपल्यासाठी जी जीवन पध्दती आणि तत्वज्ञानाचे नियोजन करील त्यात सुध्दा उच्चता आणि विशालतेचे वैभव राहू शकत नाही. मानवी प्रकृतीस्वभाव त्या सुख व समाधानाला आणि शांती व चैतन्याला सातत्याने शोधत आहे. ते प्राप्त करुन देण्यास कारणीभूत ठरेल अशी त्याच्याकडून अपेक्षा केली जाऊ शकत नाही.

संबंधित लेख

  • इस्लामी राजकीय जीवन व्यवस्था

    बादशहा, हुकुमशहा, पक्ष, समाजाचे घटक, संपूर्ण मानवजात यापैकी कोणालाही सत्ताधीश बनण्याचा, शासनाचा आदेश देण्याचा, कायदे-नियम, संविधान बनविण्याचा अधिकार नाही. हा सर्वाधिकार केवळ ईश्वरालाच आहे, जो या विश्वाचा आणि संपूर्ण मानवजातीचा निर्माता आहे. मानव सत्ताधीश वा शासक नाही, परंतु तो ईश्वराचा प्रतिनिधी आहे. अल्लाहचे कायदे, शासन या विश्वामध्ये अंमलात आणले जातात. वैध, योग्य व खरे कायदे-नियम फक्त अल्लाहचेच आहेत, जे त्याने आपल्या प्रेषितांद्वारे या विश्वामध्ये पाठविले व अंमलात आणले. हे कायदे, नियम सर्व मानवांस समान न्याय, उत्कर्ष, विकासाची हमी देतात. त्याच्या सामुदायिक समस्येच्या प्रश्नांचा ठोस व समाधानकारक निर्णय करतात. या आदेशांचे पालन, कायद्यांची अंमलबजावणी आणि ईश्वराच्या जमिनीवर ते प्रस्थापित करणे हे मानवाचे कर्तव्य आहे. अल्लाहचे श्रद्धाळू, एकनिष्ठ मोमीन-दास या नियमांच्या चौकटीत राहून इतर कायदे बनवू शकतात.
  • एका सदाचारी जीवनव्यवस्थेची गरज

    आपण सृष्टीव्यवस्थेकडे बारकाईने लक्ष दिले तर जरूर आपणास कळेल की संपूर्ण व्यवस्थेत सुनियोजितता आणि शिस्त आहे. एक अत्यंत उच्च दर्जाचे संतुलन आणि शिस्त सृष्टीव्यवस्थेत आपणास पाहवयास मिळते. कोणत्याच प्रकारची बेशिस्त आणि अव्यवस्था दिसून येत नाही. आणि कधीही त्यातील संतुलन बिघडले आहे असे दिसून येत नाही. समस्त मानवजातसुध्दा याच सृष्टीचा एक भाग आहे. या संबंधानुरूप व्हायला हेच पाहिजे होते की आणि ही संतुलित व्यवस्थेची निकड आहे की माणुसकीच्या परिघातसुध्दा तशाच प्रकारची शिस्तबध्दता आणि संतुलित व्यवस्था असावी.
Copyright © 2015 Islamdarshan. All Rights Reserved. [Best viewed in IE 10+, Firefox 20+, Chrome , Safari5+, Opera12+ ]